Giới Thiệu Về Mười Bốn Giới Tiếp Hiện
Mười Bốn Giới Tiếp Hiện là sự chắt lọc hiện đại từ các giới Bồ Tát truyền thống của Phật giáo Đại thừa, được Thích Nhất Hạnh tạo ra tại Sài Gòn vào năm 1966.
Các tu sĩ và cư sĩ đã phát nguyện trong một buổi lễ chính thức để tiếp nhận, học hỏi và thực hành mười bốn giới này được gọi là “Thành viên của Tăng thân Tiếp Hiện”. Tăng thân Tiếp Hiện, thông qua dòng truyền thừa Làng Mai của Thích Nhất Hạnh, thuộc về truyền thống Lâm Tế (Rinzai) của Thiền tông.
Sáu thành viên đầu tiên của Tăng thân là đồng nghiệp và học trò của Thích Nhất Hạnh, những người đã cùng ông làm việc để giảm bớt nỗi khổ chiến tranh tại Việt Nam. Khi gia nhập Tăng thân Tiếp Hiện, họ đã dâng hiến bản thân cho việc thực hành liên tục chánh niệm, hành vi đạo đức và hành động từ bi trong xã hội.
Ngày nay, Mười Bốn Giới này phác thảo một cách thực hành hài hòa trong cộng đồng được tuân theo bởi các cư dân tại tất cả các trung tâm tu tập quốc tế thuộc truyền thống Làng Mai, và hiện có hơn 2.000 thành viên cư sĩ nam nữ của Tăng thân Tiếp Hiện đang hoạt động trong các cộng đồng địa phương trên toàn thế giới.
Phiên bản sửa đổi của Mười Bốn Giới Tiếp Hiện đã được Thích Nhất Hạnh trình bày tại Đại lễ Truyền giới được tổ chức tại Làng Mai vào tháng 2 năm 2012.
Mười Bốn Giới Tiếp Hiện
Mười Bốn Giới Tiếp Hiện là tinh túy của Tăng thân Tiếp Hiện. Chúng là ngọn đuốc soi sáng con đường của chúng ta, là con thuyền chở chúng ta, là vị thầy hướng dẫn chúng ta. Chúng cho phép chúng ta chạm vào bản chất của sự tiếp hiện trong mọi thứ, và thấy rằng hạnh phúc của chúng ta không tách biệt với hạnh phúc của người khác. Tiếp hiện không phải là một lý thuyết; đó là một thực tại mà mỗi chúng ta có thể trực tiếp trải nghiệm bất cứ lúc nào trong cuộc sống hàng ngày. Mười Bốn Giới Tiếp Hiện giúp chúng ta nuôi dưỡng định lực và tuệ giác, giải thoát chúng ta khỏi nỗi sợ hãi và ảo tưởng về một cái tôi riêng biệt.
Giới Thứ Nhất: Mở Lòng
Ý thức được nỗi khổ do sự cuồng tín và không khoan dung gây ra, chúng ta quyết tâm không tôn thờ hay bị ràng buộc bởi bất kỳ giáo điều, lý thuyết hay ý thức hệ nào, kể cả những giáo lý Phật giáo. Chúng ta cam kết xem các giáo lý Phật giáo như một phương tiện hướng dẫn giúp chúng ta học cách nhìn sâu và phát triển sự hiểu biết và lòng từ bi. Chúng không phải là những giáo điều để chiến đấu, giết chóc hay hy sinh. Chúng ta hiểu rằng sự cuồng tín trong nhiều hình thức là kết quả của việc nhìn nhận mọi thứ một cách nhị nguyên hay phân biệt. Chúng ta sẽ rèn luyện bản thân để nhìn mọi thứ với sự mở lòng và tuệ giác tiếp hiện nhằm chuyển hóa sự giáo điều và bạo lực trong chính mình và thế giới.
Giới Thứ Hai: Không Bám Chấp Vào Quan Điểm
Ý thức được nỗi khổ do sự bám chấp vào quan điểm và nhận thức sai lầm gây ra, chúng ta quyết tâm tránh bị hẹp hòi và bị ràng buộc bởi những quan điểm hiện tại. Chúng ta cam kết học hỏi và thực hành sự không bám chấp vào quan điểm và mở lòng với những trải nghiệm và tuệ giác của người khác để hưởng lợi từ trí tuệ tập thể. Chúng ta ý thức rằng kiến thức mà chúng ta hiện có không phải là chân lý tuyệt đối và bất biến. Tuệ giác được hé lộ thông qua việc thực hành lắng nghe từ bi, nhìn sâu và buông bỏ các khái niệm hơn là thông qua việc tích lũy kiến thức trí tuệ. Chân lý được tìm thấy trong cuộc sống, và chúng ta sẽ quan sát cuộc sống bên trong và xung quanh chúng ta trong mọi khoảnh khắc, sẵn sàng học hỏi suốt đời.
Giới Thứ Ba: Tự Do Tư Tưởng
Ý thức được nỗi khổ xảy ra khi chúng ta áp đặt quan điểm của mình lên người khác, chúng ta quyết tâm không ép buộc người khác, kể cả con cái của chúng ta, bằng bất kỳ phương tiện nào—như quyền lực, đe dọa, tiền bạc, tuyên truyền hay giáo điều—để chấp nhận quan điểm của chúng ta. Chúng ta cam kết tôn trọng quyền của người khác được khác biệt, được chọn lựa điều gì để tin và cách quyết định. Tuy nhiên, chúng ta sẽ học cách giúp người khác buông bỏ và chuyển hóa sự cuồng tín và hẹp hòi thông qua lời nói yêu thương và đối thoại từ bi.
Giới Thứ Tư: Ý Thức Về Khổ Đau
Ý thức rằng nhìn sâu vào bản chất của khổ đau có thể giúp chúng ta phát triển sự hiểu biết và lòng từ bi, chúng ta quyết tâm trở về với chính mình, nhận ra, chấp nhận, ôm ấp và lắng nghe nỗi khổ của chính mình với năng lượng chánh niệm. Chúng ta sẽ cố gắng không chạy trốn khỏi nỗi khổ của mình hay che đậy nó thông qua tiêu thụ, mà thực hành hơi thở ý thức và bước chân chánh niệm để nhìn sâu vào gốc rễ của nỗi khổ. Chúng ta biết rằng chỉ khi hiểu sâu sắc gốc rễ của khổ đau, chúng ta mới có thể nhận ra con đường dẫn đến sự chuyển hóa khổ đau. Một khi đã hiểu được nỗi khổ của chính mình, chúng ta sẽ có thể hiểu được nỗi khổ của người khác. Chúng ta cam kết tìm cách, bao gồm tiếp xúc cá nhân và sử dụng điện thoại, điện tử, nghe nhìn và các phương tiện khác, để ở bên những người đang khổ đau, để chúng ta có thể giúp họ chuyển hóa nỗi khổ thành lòng từ bi, bình an và niềm vui.
Giới Thứ Năm: Sống Lành Mạnh Và Từ Bi
Ý thức rằng hạnh phúc thực sự bắt nguồn từ sự bình an, vững chãi, tự do và lòng từ bi, chúng ta quyết tâm không tích lũy của cải trong khi hàng triệu người đang đói khát và chết dần chết mòn, cũng không lấy danh vọng, quyền lực, của cải hay khoái lạc giác quan làm mục đích sống, vì những điều này có thể mang lại nhiều khổ đau và tuyệt vọng. Chúng ta sẽ thực hành nhìn sâu vào cách chúng ta nuôi dưỡng thân tâm bằng thức ăn, ấn tượng giác quan, ý chí và ý thức. Chúng ta cam kết không cờ bạc hay sử dụng rượu, ma túy hay bất kỳ sản phẩm nào khác mang độc tố vào thân tâm của chúng ta và thân tâm tập thể, chẳng hạn như một số trang web, trò chơi điện tử, âm nhạc, chương trình TV, phim ảnh, tạp chí, sách báo và các cuộc trò chuyện. Chúng ta sẽ tiêu thụ theo cách bảo tồn lòng từ bi, sự khỏe mạnh và niềm vui trong thân tâm của chúng ta và trong thân tâm tập thể của gia đình, xã hội và trái đất.
Giới Thứ Sáu: Chăm Sóc Cơn Giận
Ý thức rằng cơn giận ngăn cản sự giao tiếp và tạo ra khổ đau, chúng ta cam kết chăm sóc năng lượng của cơn giận khi nó phát sinh, và nhận ra và chuyển hóa những hạt giống giận dữ nằm sâu trong ý thức của chúng ta. Khi cơn giận biểu hiện, chúng ta quyết tâm không làm hay nói bất cứ điều gì, mà thực hành hơi thở chánh niệm hay bước chân chánh niệm để nhận diện, ôm ấp và nhìn sâu vào cơn giận của chúng ta. Chúng ta biết rằng gốc rễ của cơn giận không nằm bên ngoài chúng ta mà có thể được tìm thấy trong những nhận thức sai lầm và sự thiếu hiểu biết về nỗi khổ trong chính chúng ta và người khác. Bằng cách quán chiếu vô thường, chúng ta sẽ có thể nhìn bằng con mắt từ bi vào chính mình và vào những người mà chúng ta nghĩ là nguyên nhân gây ra cơn giận của chúng ta, và nhận ra sự quý giá của các mối quan hệ của chúng ta. Chúng ta sẽ thực hành Chánh Tinh Tấn để nuôi dưỡng khả năng hiểu biết, yêu thương, niềm vui và bao dung, dần dần chuyển hóa cơn giận, bạo lực và nỗi sợ hãi của chúng ta, và giúp người khác làm điều tương tự.
Giới Thứ Bảy: Sống Hạnh Phúc Trong Hiện Tại
Ý thức rằng cuộc sống chỉ có mặt trong hiện tại, chúng ta cam kết rèn luyện bản thân để sống sâu sắc từng khoảnh khắc của cuộc sống hàng ngày. Chúng ta sẽ cố gắng không đánh mất chính mình trong sự phân tán hay bị cuốn đi bởi những hối tiếc về quá khứ, lo lắng về tương lai, hay tham lam, giận dữ, hay ghen tị trong hiện tại. Chúng ta sẽ thực hành hơi thở chánh niệm để ý thức về những gì đang xảy ra ở đây và bây giờ. Chúng ta quyết tâm học nghệ thuật sống chánh niệm bằng cách chạm vào những yếu tố kỳ diệu, tươi mát và chữa lành bên trong và xung quanh chúng ta, trong mọi tình huống. Bằng cách này, chúng ta sẽ có thể nuôi dưỡng những hạt giống của niềm vui, bình an, tình yêu và sự hiểu biết trong chính mình, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho công việc chuyển hóa và chữa lành trong ý thức của chúng ta. Chúng ta ý thức rằng hạnh phúc thực sự phụ thuộc chủ yếu vào thái độ tinh thần của chúng ta chứ không phải vào các điều kiện bên ngoài, và rằng chúng ta có thể sống hạnh phúc trong hiện tại đơn giản bằng cách nhớ rằng chúng ta đã có nhiều hơn đủ điều kiện để hạnh phúc.
Giới Thứ Tám: Cộng Đồng Và Giao Tiếp Chân Thật
Ý thức rằng sự thiếu giao tiếp luôn mang lại sự chia cách và khổ đau, chúng ta cam kết rèn luyện bản thân trong việc thực hành lắng nghe từ bi và lời nói yêu thương. Biết rằng cộng đồng chân thật bắt nguồn từ sự bao dung và thực hành cụ thể sự hài hòa của quan điểm, suy nghĩ và lời nói, chúng ta sẽ thực hành chia sẻ sự hiểu biết và kinh nghiệm của mình với các thành viên trong cộng đồng để đạt được tuệ giác tập thể.
Chúng ta quyết tâm học cách lắng nghe sâu sắc mà không phán xét hay phản ứng, và kiềm chế không nói những lời có thể tạo ra sự bất hòa hay khiến cộng đồng tan vỡ. Bất cứ khi nào khó khăn phát sinh, chúng ta sẽ ở lại trong Tăng thân của mình và thực hành nhìn sâu vào chính mình và người khác để nhận ra tất cả các nguyên nhân và điều kiện, bao gồm cả thói quen năng lượng của chúng ta, đã dẫn đến những khó khăn. Chúng ta sẽ chịu trách nhiệm cho tất cả những cách mà chúng ta có thể đã góp phần vào xung đột và giữ cho giao tiếp luôn mở. Chúng ta sẽ không hành xử như một nạn nhân mà sẽ tích cực tìm cách hòa giải và giải quyết mọi xung đột dù nhỏ đến đâu.
Giới Thứ Chín: Lời Nói Chân Thật Và Yêu Thương
Ý thức rằng lời nói có thể tạo ra hạnh phúc hay khổ đau, chúng ta cam kết học cách nói chân thật, yêu thương và xây dựng. Chúng ta sẽ chỉ sử dụng những lời nói truyền cảm hứng niềm vui, sự tự tin và hy vọng cũng như thúc đẩy sự hòa giải và bình an trong chính chúng ta và giữa những người khác. Chúng ta sẽ nói và lắng nghe theo cách có thể giúp chính chúng ta và người khác chuyển hóa khổ đau và nhìn thấy lối thoát khỏi những tình huống khó khăn. Chúng ta quyết tâm không nói những điều không chân thật vì lợi ích cá nhân hay để gây ấn tượng với người khác, cũng không nói những lời có thể gây chia rẽ hay hận thù. Chúng ta sẽ bảo vệ hạnh phúc và sự hài hòa của Tăng thân bằng cách kiềm chế không nói về lỗi lầm của người khác khi họ vắng mặt và luôn tự hỏi liệu nhận thức của chúng ta có chính xác hay không. Chúng ta sẽ chỉ nói với ý định hiểu và giúp chuyển hóa tình huống. Chúng ta sẽ không lan truyền tin đồn hay chỉ trích hay lên án những điều mà chúng ta không chắc chắn. Chúng ta sẽ làm hết sức mình để lên tiếng về những tình huống bất công, ngay cả khi làm như vậy có thể gây khó khăn cho chúng ta hay đe dọa sự an toàn của chúng ta.
Giới Thứ Mười: Bảo Vệ Và Nuôi Dưỡng Tăng Thân
Ý thức rằng bản chất và mục đích của một Tăng thân là thực hành sự hiểu biết và lòng từ bi, chúng ta quyết tâm không sử dụng cộng đồng Phật giáo vì quyền lực hay lợi ích cá nhân, hay biến cộng đồng của chúng ta thành một công cụ chính trị. Là thành viên của một cộng đồng tâm linh, chúng ta nên có lập trường rõ ràng chống lại sự áp bức và bất công. Chúng ta nên nỗ lực thay đổi tình huống, mà không đứng về phe nào trong xung đột. Chúng ta cam kết học cách nhìn bằng con mắt tiếp hiện và xem chính mình và người khác như những tế bào trong một thân thể Tăng thân. Là một tế bào thực sự trong thân thể Tăng thân, tạo ra chánh niệm, định lực và tuệ giác để nuôi dưỡng chính mình và toàn bộ cộng đồng, mỗi chúng ta đồng thời là một tế bào trong thân thể Phật. Chúng ta sẽ tích cực xây dựng tình huynh đệ, chảy như một dòng sông, và thực hành để phát triển ba năng lực thực sự—hiểu biết, yêu thương và cắt đứt phiền não—để đạt được sự giác ngộ tập thể.
Giới Thứ Mười Một: Chánh Mạng
Ý thức rằng bạo lực và bất công lớn đã được thực hiện đối với môi trường và xã hội của chúng ta, chúng ta cam kết không sống với một nghề nghiệp gây hại cho con người và thiên nhiên. Chúng ta sẽ làm hết sức mình để chọn một nghề nghiệp góp phần vào sự khỏe mạnh của tất cả các loài trên trái đất và giúp hiện thực hóa lý tưởng hiểu biết và lòng từ bi của chúng ta. Ý thức về thực tế kinh tế, chính trị và xã hội trên thế giới, cũng như mối quan hệ tương hỗ của chúng ta với hệ sinh thái, chúng ta quyết tâm hành xử có trách nhiệm như người tiêu dùng và công dân. Chúng ta sẽ không đầu tư hay mua hàng từ các công ty góp phần vào sự cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên, gây hại cho trái đất hay tước đoạt cơ hội sống của người khác.
Giới Thứ Mười Hai: Tôn Trọng Sự Sống
Ý thức rằng nhiều khổ đau được gây ra bởi chiến tranh và xung đột, chúng ta quyết tâm nuôi dưỡng bất bạo động, lòng từ bi và tuệ giác tiếp hiện trong cuộc sống hàng ngày và thúc đẩy giáo dục hòa bình, hòa giải chánh niệm và hòa giải trong gia đình, cộng đồng, các nhóm dân tộc và tôn giáo, quốc gia và trên thế giới. Chúng ta cam kết không giết và không để người khác giết. Chúng ta sẽ không ủng hộ bất kỳ hành động giết chóc nào trên thế giới, trong suy nghĩ hay trong cách sống của chúng ta. Chúng ta sẽ siêng năng thực hành nhìn sâu với Tăng thân của chúng ta để khám phá những cách tốt hơn để bảo vệ sự sống, ngăn ngừa chiến tranh và xây dựng hòa bình.
Giới Thứ Mười Ba: Lòng Rộng Lượng
Ý thức về nỗi khổ do sự bóc lột, bất công xã hội, trộm cắp và áp bức gây ra, chúng ta cam kết nuôi dưỡng lòng rộng lượng trong cách suy nghĩ, nói năng và hành động của chúng ta. Chúng ta sẽ thực hành lòng từ bi bằng cách làm việc vì hạnh phúc của con người, động vật, thực vật và khoáng vật, và chia sẻ thời gian, năng lượng và tài nguyên vật chất của chúng ta với những người đang cần. Chúng ta quyết tâm không trộm cắp và không sở hữu bất cứ thứ gì thuộc về người khác. Chúng ta sẽ tôn trọng tài sản của người khác, nhưng sẽ cố gắng ngăn chặn người khác kiếm lợi từ nỗi khổ của con người hay nỗi khổ của các sinh vật khác.
Giới Thứ Mười Bốn: Tình Yêu Chân Thật
[Dành cho cư sĩ]: Ý thức rằng ham muốn tình dục không phải là tình yêu và rằng các mối quan hệ tình dục được thúc đẩy bởi tham ái không thể xóa tan cảm giác cô đơn mà sẽ tạo ra nhiều khổ đau, thất vọng và cô lập hơn, chúng ta quyết tâm không tham gia vào các mối quan hệ tình dục mà không có sự hiểu biết lẫn nhau, tình yêu và cam kết lâu dài sâu sắc. Chúng ta quyết tâm tìm kiếm sự hỗ trợ tâm linh cho sự toàn vẹn của các mối quan hệ của chúng ta từ các thành viên gia đình, bạn bè và Tăng thân, những người có sự hỗ trợ và tin tưởng. Chúng ta biết rằng để bảo vệ hạnh phúc của chính mình và người khác, chúng ta phải tôn trọng quyền lợi và cam kết của chính mình và người khác. Nhận ra sự đa dạng của trải nghiệm con người, chúng ta cam kết không phân biệt đối xử với bất kỳ hình thức nhận dạng giới tính hay xu hướng tình dục nào. Thấy rằng thân và tâm có liên quan mật thiết, chúng ta cam kết học cách thích hợp để chăm sóc năng lượng tình dục của chúng ta và nuôi dưỡng lòng từ bi, niềm vui và sự bao dung cho hạnh phúc của chính mình và người khác. Chúng ta phải ý thức về nỗi khổ tương lai có thể được gây ra bởi các mối quan hệ tình dục. Chúng ta sẽ đối xử với cơ thể của chúng ta bằng lòng từ bi và sự tôn trọng. Chúng ta quyết tâm nhìn sâu vào Bốn Loại Thực Phẩm và học cách bảo tồn và chuyển hóa năng lượng sống (tình dục, hơi thở, tinh thần) của chúng ta để hiện thực hóa lý tưởng Bồ Tát của chúng ta. Chúng ta sẽ làm mọi thứ trong khả năng của mình để bảo vệ trẻ em khỏi lạm dụng tình dục và ngăn chặn các cặp đôi và gia đình bị tan vỡ bởi hành vi tình dục sai trái. Chúng ta sẽ hoàn toàn ý thức về trách nhiệm mang những sinh mạng mới vào thế giới, và sẽ thiền định thường xuyên về môi trường tương lai của chúng.
[Dành cho tu sĩ]: Ý thức rằng nguyện vọng sâu sắc của một nhà sư hay một ni cô chỉ có thể được hiện thực hóa khi họ hoàn toàn từ bỏ sự ràng buộc của tình yêu giác quan, chúng ta cam kết thực hành sự trong sạch và giúp người khác bảo vệ chính họ. Chúng ta ý thức rằng sự cô đơn và khổ đau không thể được xoa dịu thông qua một mối quan hệ tình dục, mà thông qua việc thực hành lòng từ bi, niềm vui và sự bao dung. Chúng ta biết rằng một mối quan hệ tình dục sẽ phá hủy cuộc sống tu hành của chúng ta, sẽ ngăn cản chúng ta hiện thực hóa lý tưởng phục vụ chúng sinh, và sẽ gây hại cho người khác. Chúng ta sẽ học cách thích hợp để chăm sóc năng lượng tình dục của chúng ta. Chúng ta quyết tâm không đàn áp hay ngược đãi cơ thể của chúng ta, hay xem cơ thể của chúng ta chỉ như một công cụ, mà sẽ học cách đối xử với cơ thể của chúng ta bằng lòng từ bi và sự tôn trọng. Chúng ta sẽ nhìn sâu vào Bốn Loại Thực Phẩm để bảo tồn và chuyển hóa năng lượng sống (tình dục, hơi thở, tinh thần) của chúng ta để hiện thực hóa lý tưởng Bồ Tát của chúng ta.
